افزایش چشمگیر حضور دانشجویان بینالمللی در دانشگاههای ایران، فرصتی کمنظیر برای ترویج فرهنگ و تمدن ایرانی-اسلامی است که تحقق این هدف، نیازمند برنامهریزیهای دقیق فرهنگی در مؤسسات آموزش عالی کشور است.
به گزارش پایگاه خبری هامپوئیل به نقل از ایرنا، در حال حاضر نزدیک به ۹۰ هزار دانشجوی خارجی در دانشگاههای ایران مشغول تحصیل هستند؛ عددی که طبق تکالیف قانونی برنامه هفتم توسعه، باید تا پایان این برنامه به ۳۲۰ هزار نفر برسد. این رشد آماری، نه تنها یک موفقیت آموزشی، بلکه بستری تأثیرگذار برای معرفی هویت و تمدن ایران به جهان، بهویژه کشورهای همسایه است.
ایران؛ مقصدی جذاب برای تحصیل
بهرهمندی از توان علمی اساتید مجرب، استانداردهای آموزشی مطلوب، زیرساختهای مناسب رفاهی برای دانشجویان مجرد و متأهل و همچنین هزینههای مقرونبهصرفه نسبت به بسیاری از کشورهای دیگر، باعث شده تا تقاضا برای تحصیل در ایران روندی صعودی داشته باشد.
کارشناسان معتقدند با توجه به این حجم از پذیرش دانشجو، صرفِ آموزش آکادمیک کافی نیست و دانشگاهها باید با اجرای برنامههای فرهنگی هدفمند، این دانشجویان را به «سفیران علمی و فرهنگی» ایران در کشورهای خود تبدیل کنند. حضور این دانشجویان و بازگشت آنها به وطنشان، بهترین فرصت برای گسترش نفوذ فرهنگی ایران و تقویت تعاملات بینالمللی است؛ هدفی که نیازمند توجه ویژه نهادهای سیاستگذار و مدیران مؤسسات علمی کشور است.
دانشگاه مراغه پیشگام در جذب دانشجویان بینالمللی/ تبدیل دانشآموختگان خارجی به سفیران فرهنگ ایران
بر اساس پیشبینیهای وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، موج تازهای از تقاضا برای ادامه تحصیل در ایران شکل گرفته است. تحولات اخیر در عرصه بینالمللی و ایستادگی مقتدرانه ملت ایران در برابر نظام سلطه، نگاه بسیاری از مشتاقان علم در کشورهای دیگر را به سوی ایران جلب کرده است؛ تحولی که نویدبخش افزایش قابلتوجه شمار دانشجویان بینالمللی در سال تحصیلی پیشرو است.
سیاست راهبردی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، فراتر از جذب کمی دانشجویان، بر «کیفیتمحوری» در پذیرش متمرکز است. در این رویکرد، دانشجو نه تنها یک مخاطب آموزشی، بلکه سرمایهای برای «دیپلماسی علمی» محسوب میشود. هدف اصلی این است که دانشآموختگان خارجی پس از بازگشت به کشورهای خود، به سفیرانِ مبلّغ فرهنگ، تمدن و ظرفیتهای علمی ایران بدل شوند.
مؤسسات آموزش عالی کشور با درک این ضرورت، اجرای برنامههای فرهنگیِ فراتر از سرفصلهای درسی را در دستور کار قرار دادهاند. این برنامهها با هدف پیوند عمیقتر دانشجویان با تاریخ، میراث اجتماعی و تمدن ایراناسلامی طراحی شدهاند. هدف غایی این است که دانشآموختگان ایرانی، در سالهای آتی به عنوان پلهای ارتباطی، بسترهای لازم برای توسعه مراودات سیاسی، اقتصادی و فرهنگی میان ایران و کشورهایشان را تسهیل کنند.
در همین راستا، دانشگاه مراغه به عنوان دومین قطب علمی و تحقیقاتی استان آذربایجان شرقی، با برگزاری برنامههای فرهنگی ویژه برای دانشجویان خارجی، گامهای مؤثری برداشته است. این برنامهها که با محوریت معرفی خدمات آموزشی، دانشگاهی و آشنایی با هویت تاریخی و فرهنگیِ کهنشهر مراغه برگزار شد، میتواند در میانمدت و بلندمدت، علاوه بر تقویت جایگاه دانشگاه، در رونق گردشگری و اقتصاد منطقه نیز نقشآفرین باشد.
تأکید دانشگاه مراغه بر اولویتبخشی به دیپلماسی فرهنگی برای دانشجویان بینالمللی
معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه مراغه با تأکید بر اهمیت دیپلماسی علمی و فرهنگی، اجرای برنامههای متنوع برای دانشجویان غیرایرانی را از اولویتهای راهبردی این دانشگاه برشمرد.
دکتر حمید حاتمی در تشریح این برنامهها اظهار کرد: هدف اصلی از اجرای این رویدادها، آشنایی عمیق دانشجویان بینالمللی با ظرفیتهای علمی، تاریخی و فرهنگی ایران، منطقه آذربایجان و بهویژه کهنشهر مراغه است که در شرایط کنونی یک ضرورت کلان محسوب میشود.
معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه مراغه با اشاره به برگزاری این برنامهها در دو بخش مجزا، گفت: این رویدادها ابتدا با نشستهای تخصصی در آمفیتئاتر فجر دانشگاه آغاز شد و در ادامه با اجرای برنامههای سیاحتی و فرهنگی شامل بازدید از آثار برجسته تاریخی از جمله «رصدخانه تاریخی مراغه» و «مجموعه فرهنگی-تاریخی اوحدیه» دنبال گردید. وی این اقدامات را گامی مؤثر در جهت تقویت پیوندهای میانفرهنگی و نزدیکی ملتها دانست.
دکتر حاتمی با اشاره به سیاستهای ابلاغی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در حوزه دانشجویان بینالملل، یادآور شد: مطابق دستورالعملهای وزارتی، بخشی از درآمدهای حاصل از پرداختیهای دانشجویان خارجی (۵ درصد) بهصورت هدفمند به اجرای برنامههای هویتی، آموزشی، رفاهی و فرهنگی اختصاص مییابد.
وی با تأکید بر لزوم ارتقای کیفی حضور دانشجویان خارجی در محیط دانشگاه، افزود: دانشگاه مراغه با طراحی برنامههای متناسب با نیازهای این دانشجویان، در تلاش است تا ضمن افزایش سطح رضایتمندی، پیوند آنها را با فضای دانشگاه و محیط پیرامونی تقویت کند.
دکتر حاتمی در پایان خاطرنشان کرد: برگزاری نشستهای توجیهی، بازدیدهای علمی، معرفی ظرفیتهای گردشگری مراغه و ارائه خدمات حمایتی و مشاورهای، از جمله اقدامات مستمری است که با هدف بهبود تجربه تحصیلی دانشجویان بینالملل و تثبیت جایگاه دانشگاه مراغه در عرصههای بینالمللی دنبال میشود.
دانشجویان بینالمللی؛ ظرفیت راهبردی برای تعمیق پیوندهای فرهنگی و دیپلماسی ایران
رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه مراغه با تأکید بر نقش محوری دانشگاهها در ایجاد همگرایی میان ملتها گفت: توسعه ارتباطات فرهنگی، دینی و تاریخی میان کشورها از طریق بستر دانشگاهها، سرمایهای ارزشمند است که در آینده به نفع منافع کلان کشور در عرصههای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی خواهد بود.
دکتر احسان سلیمی با بیان اینکه دانشجویان بینالمللی بخشی از خانواده بزرگ دانشگاههای ایران محسوب میشوند، اظهار کرد: دانشگاهها تلاش میکنند با ایجاد فضایی امن، صمیمی و علمی، شرایطی مطلوب را برای تحصیل و رشد این دانشجویان فراهم آورند.
دکتر سلیمی با اشاره به الزامات حضور اتباع خارجی در محیطهای علمی کشور، افزود: احترام به قوانین و مقررات دانشگاهی، رعایت نظم آموزشی، تکریم اساتید و کارکنان، حفظ شئون محیط علمی و در نهایت، همگرایی سازنده با فضای فرهنگی شهر، از مهمترین مؤلفههای حضور موفق و اثرگذار دانشجویان بینالملل در محیطهای دانشگاهی است.
رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه مراغه با تأکید بر ضرورت حفظ سلامت فضای آموزشی، خاطرنشان کرد: دانشجویان بینالمللی باید تمامی امور تحصیلی خود را صرفاً از طریق مجاری رسمی و قانونی دانشگاه پیگیری کرده و هرگونه ابهام، تخلف احتمالی یا درخواست خارج از چارچوب را برای پیگیری به مراجع ذیصلاح دانشگاه اطلاع دهند.
وی در پایان تصریح کرد: تلاش دانشگاه مراغه بر این است که ضمن فراهمسازی بستر آموزشی باکیفیت، برنامههای فرهنگی را به گونهای طراحی و تدوین کند که این دانشجویان پس از پایان تحصیلات و بازگشت به کشورهای خود، به عنوان «سفیران علمی و فرهنگی» ایران، پیامرسان هویت و ظرفیتهای کشورمان در جوامع خود باشند.
دانشجویان عراقی در صدر اتباع خارجی دانشگاه مراغه/ توسعه دیپلماسی علمی با جذب بیش از هزار دانشجوی بینالمللی
رئیس دانشگاه مراغه با اشاره به روند رو به رشد جذب دانشجویان خارجی در این دانشگاه گفت: توسعه فعالیتهای بینالمللی و جذب دانشجویان بینالمللی در راستای سیاستهای دولت چهاردهم و با هدف تقویت دیپلماسی علمی کشور دنبال میشود.**
دکتر رسول معروفیآذر اظهار کرد: امروز دانشگاهها در سراسر جهان تلاش میکنند با جذب دانشجویان خارجی، علاوه بر ایجاد درآمد پایدار، زمینه گسترش تعاملات علمی، فرهنگی و پژوهشی میان ملتها را فراهم کنند و دانشگاه مراغه نیز در همین مسیر گام برمیدارد.
وی با ارائه آماری از وضعیت دانشجویان بینالمللی این دانشگاه افزود: در حال حاضر یکهزار و ۲۷ دانشجوی خارجی در دانشگاه مراغه مشغول تحصیل هستند که بخش عمده آنان را اتباع کشورهای عراق و پاکستان تشکیل میدهند.
رئیس دانشگاه مراغه رشتههای علوم پایه، فنی و مهندسی، کشاورزی، ژنتیک، شیمی و حقوق را از جمله رشتههای مورد استقبال دانشجویان خارجی عنوان کرد و گفت: این رشتهها بیشترین سهم را در جذب دانشجویان بینالمللی به خود اختصاص دادهاند.
وی همچنین با اشاره به ترکیب جمعیتی دانشجویان خارجی دانشگاه مراغه خاطرنشان کرد: از مجموع دانشجویان بینالمللی این دانشگاه، ۱۰۸ نفر را بانوان و سایر دانشجویان را آقایان تشکیل میدهند و بهطور میانگین سالانه حدود ۵۵۰ دانشجوی خارجی در این دانشگاه پذیرش میشوند.
معروفیآذر تعداد دانشجویان خارجی جذبشده در سال جاری را ۴۸۰ نفر اعلام کرد و افزود: بخش عمده این دانشجویان در مقاطع تحصیلات تکمیلی مشغول تحصیل شدهاند.
وی با اشاره به جایگاه علمی و ظرفیتهای فرهنگی و اجتماعی مراغه گفت: قابلیتهای گسترده این شهر تاریخی بهعنوان دومین شهر بزرگ آذربایجان شرقی، ضرورت توسعه فعالیتهای بینالمللی دانشگاه مراغه را دوچندان کرده است.
رئیس دانشگاه مراغه ادامه داد: در حال حاضر متقاضیانی از کشورهای مختلف اروپایی و آفریقایی از جمله ایرلند و نیجریه خواهان ادامه تحصیل در این دانشگاه هستند و درخواستهای آنان در دست بررسی قرار دارد.
دانشگاه مراغه بهعنوان یکی از قطبهای آموزش عالی منطقه، با بهرهگیری از چهار دانشکده فنی و مهندسی، علوم پایه، کشاورزی و علوم انسانی فعالیت میکند. این مجموعه علمی که شامل ۲۲ گروه آموزشی و ۸۰ رشته تحصیلی است، هماکنون با بهرهمندی از ۱۵۷ عضو هیئت علمی، میزبان ۳ هزار و ۱۶۰ دانشجوست. شایان ذکر است که این دانشگاه تا به امروز ۹ هزار و ۸۸۸ دانشآموخته را در مقاطع مختلف به جامعه علمی کشور تقدیم کرده است.




نظرات کاربران